’t Bargoens volgens Enno Endt 1/3

Volgens Koenens woordenboek is Bargoens ‘de geheime taal van boeven, landlopers en dieven, met Jiddische elementen’. En De boeventaal van Köster Henke kreeg als ondertitel Zakwoordenboekje van het Bargoensch. Het zijn omschrijvingen die ik tal van keren heb gehoord, maar die ik nog altijd erg gek vind klinken. Ik associeer mijn oma namelijk totaal niet

Ook Anna’s broer was een rondreizende muzikant

Toen ik begon met het onderzoek naar mijn eigen familiegeschiedenis werd me al vrij snel duidelijk hoe weinig mijn familieleden wisten. Ze konden me weinig concreets vertellen, bleken zich dingen vaag te herinneren en hadden al helemaal geen nuttige documenten bewaard. Waarschijnlijk werd hierdoor één verhaal in het bijzonder altijd verkeerd doorverteld, namelijk over de

Embertus werd vrijgesteld van de militie

“In hetzelfde jaar dat de jongeman negentien werd, werd een lotingdag georganiseerd. Elk jaar moest een aantal jongemannen de dienst vervullen, de rest werd vrijgesteld”, zo valt hier te lezen. Naast de geboorteakte van Bernhardina vond ik nog een ander mooi document tussen de huwelijksbijlagen. Volgens dit document schreef mijn betovergrootvader Embertus van Laarhoven zich

Eindelijk! De geboorteakte van Bernhardina

Mijn betovergrootmoeder Bernhardina Minckhorst werd tijdens de Kulturkampf geboren in Biefang, in het toenmalige Pruisen. Twee jaar na haar geboorte kwam deze strijd tegen de Katholieke Kerk tot een einde. Haar ouders waren Nederlandse katholieken die in Pruisen waren gaan wonen, maar onduidelijk is nog of zij het land destijds zijn ontvlucht. Over de Kulturkampf

Oud overgrootmoeder Geertrui kreeg ‘beste graft’

Toen ik begon met het uitzoeken van mijn stamboom, werd me al snel duidelijk dat een genealoog voorzichtig te werk moet gaan. Websites als Geneanet en GenealogieOnline, waar veel genealogen hun gevonden data opslaan en delen, staan namelijk helaas vol foutieve informatie. Hierdoor begrijp ik eigenlijk niet waarom mij regelmatig wordt geadviseerd om dergelijke websites

Cornelis deserteerde in 1891

Mijn betovergrootvader was muzikant. Mijn betovergrootvader reisde als foorkramer door Vlaanderen. Mijn betovergrootvader zat diverse malen in de gevangenis, omdat-ie ‘een voertuig tot woning bezigde’. En van de week bleek dat mijn betovergrootvader ook nog eens deserteerde. Cornelis Hartogs is zonder twijfel de meest interessante figuur in mijn stamboom. Wát een leven!

‘Namaak-zigeuners’ en ander tuig

Doordat ik mijn betovergrootvader Cornelis Hartogs in de gevangenisregisters tegenkwam, simpelweg omdat hij een woonwagenbewoner was, werd ik nieuwsgierig naar de regels die de Nederlandse overheid destijds handhaafde. Ik verbaasde me er namelijk over dat men blijkbaar helemaal niet in een woonwagen mocht wonen. Andere Tijden maakte in 2000 een aflevering over woonwagenbewoners. Deze begint

‘Een voertuig tot woning bezigen’

Vanzelfsprekend was ik nieuwsgierig of mijn andere betovergrootvader, Cornelis Hartogs, ook in de gevangenis gezeten heeft, want ook hij kwam — net als boef Embertus — uit Noord-Brabant. En jawel hoor, 8 x bingo! Om één reden moest ik gniffelen: ‘wateren op straat’. Ik neem aan dat men hier wildplassen mee bedoelde. Minder grappig vond

Embertus zat veel vaker in de bak

Het BHIC heeft onlangs alle 400.000 Brabantse boeven op een rijtje gezet. En dus zocht ik meteen naar mijn beruchte betovergrootvader Embertus van Laarhoven. Tot mijn grote verbazing zat hij niet vier keer in de bak, zoals ik eerder schreef, maar véél vaker. Hier moest ik natuurlijk hard om lachen, want wat heeft die man

O, nee! Kroonen zonder ‘n’/‘en’!

Mijn opa gruwelde ervan als zijn achternaam verkeerd werd gespeld, als Crone bijvoorbeeld. Hierdoor ben ik in de mythe gaan geloven dat het altijd Kroonen is geweest. Stom natuurlijk, want vroeger ging men minder nauwkeurig met de schrijfwijze van namen om en dus veranderden deze constant. Doordat ik bleef zoeken op Kroonen, in plaats van