‘Door de hevige rukwinden over boord geslagen’

“Op Tweede Pinksterdag 1860 kon je een pleziervaart à ƒ1 p.p. met de Capelse stoomboot maken”, valt er te lezen op Genealogie Bos. Op weg naar Zwaluwe, niet lang nadat de boot in het brede vaarwater gekomen was, brak echter de stag en werd de stormfok overboord geslagen. De boot begon te slingeren, waardoor het schiep langs de kajuitspoorten vol water liep. “Alle passagiers en bemanningsleden vluchtten in allerijl het dek op en probeerden een veilig heenkomen te vinden”, aldus de beschrijving op de website van de Heemkundevereniging Sprang Capelle. “Maar vanwege de onvaste grond onder hun voeten en vanwege de vreselijke storm en de woedende golven duurde het dan ook niet lang of de een na de ander werd door de golven van het schip afgeslagen en verdronken in het water.”


In De Noord-Brabanter las ik dat “[e]en der passagiers […] aldaar een raampje [moet] hebben geopend”, waarna het water “met zulk geweld binnendrong dat het onmogelijk was het raampje weder digt te maken.” De naar het dek gevluchte passagiers werden echter “door de hevige rukwinden over boord geslagen”, allen “in de diepte geworpen”. Wat een afschuwelijk verhaal!

Drie verdronken gezusters
Onder de tientallen drenkelingen bevonden zich drie nichtjes van mijn oudmoeder Tanneke Lucas. Hoewel de Provinciale Noordbrabantsche en ’s Hertogenbossche Courant spreekt van “de drie gezusters Catharina, Petronella en Josina Lucas”, bleek al gauw dat de eerst- en laatstgenoemden helemaal geen zus hadden die Petronella heette. Nader onderzoek — door Genealogie Online (1, 2, 3) en Zwaluwe Stambomen (1, 2, 3) te raadplegen — wees uit dat het om hun zus Elisabeth ging.

Een veelvuldig beschreven ramp
De ramp werd destijds veelvuldig door de Nederlandse pers beschreven. Men moet ondersteboven zijn geweest van het natuurlijk geweld dat de vele slachtoffers overkwam. Niet voor niets dat ook op Wikipedia het zinken van de boot genoemd wordt: “1860, 27 mei — De Capelse veerboot op Rotterdam, de stoomraderboot De Langstraat zinkt op de Amer. 48 doden, vooral afkomstig uit Sprang-Capelle en Hoge en Lage Zwaluwe. Tijdens deze pinksterstorm komen eveneens 32 Scheveningse vissers het leven”.

Slechts enkele dagen na de ramp verscheen er al een boekje, getiteld Een pinksterstorm. Weduwen en weezen. Eene bede. Gelukkig kon ik het 150 jaar oude boekje bij de Bijzondere Collecties opvragen. Ik zal binnenkort dus opnieuw over deze vreselijke gebeurtenis bloggen, live vanuit de leeszaal (want beide exemplaren mogen niet uitgeleend worden, logisch ook).

Wordt vervolgd…

Raadpleeg hier en hier de overlijdensakte van Catharina, hier en hier de overlijdensakte van Elisabeth en hier de overlijdensakte van Josina.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *